Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından Sıfır Atık Hareketi kapsamında hayata geçirilen ve 1 Temmuz itibarıyla 81 ilde uygulanmaya başlanan DOA Sistemi, içecek ambalajlarının geri kazanımını artırmayı amaçlıyor.
Sistem kapsamında vatandaşlar, üzerinde DOA logosu bulunan alüminyum, plastik (PET) ve cam içecek ambalajlarını iade ederek her bir ambalaj için 1 lira depozito bedeli alabiliyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'un paylaştığı verilere göre, sistemin uygulamaya alınmasının ardından 1-5 Temmuz tarihleri arasında 7 milyon 600 bin içecek ambalajı geri dönüşüme kazandırıldı. Aynı dönemde sisteme kayıtlı kullanıcı sayısı ise 1 milyon 300 bini aştı.
DOA Sisteminin ikinci aşaması kapsamında ise otel, restoran ve kafeler de uygulamaya dahil edildi. Bu kapsamda HORECA sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin, Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DBYS) üzerinden kayıt işlemlerini tamamlaması ve birlikte çalışacakları yetkilendirilmiş saha operatörlerini belirlemesi gerekiyor. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, kayıt sürecinin ekim ayı sonuna kadar tamamlanmasının planlandığı belirtilirken, yükümlülüklerini yerine getirmeyen işletmeler hakkında ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda idari yaptırım uygulanacağı ifade edildi.
Sisteme kayıt yaptıran işletmelerde biriktirilen DOA logolu ambalajlar, yetkilendirilmiş saha operatörleri tarafından belirli aralıklarla teslim alınarak geri dönüşüm tesislerine ulaştırılacak. Dijital altyapı üzerinden yürütülecek sistem sayesinde toplama, taşıma ve doğrulama süreçleri anlık olarak takip edilecek. Uygulama kapsamında işletmelere geri kazandırılan her DOA logolu ambalaj için 20 kuruş teşvik ödemesi yapılacak.
Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk de geri kazanılması hedeflenen DOA logolu içecek ambalajlarının yaklaşık yüzde 65'inin otel, restoran ve kafelerde tüketildiğini belirterek, işletmelerin kayıt işlemlerini geciktirmemeleri çağrısında bulundu. Vatandaşların sisteme yoğun ilgi gösterdiğini ifade eden Öztürk, tüm paydaşların katkısıyla Türkiye'nin döngüsel ekonomi hedeflerine daha hızlı ulaşacağını kaydetti.
DOA Sistemi ile Türkiye'de her yıl piyasaya sürülen yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının geri dönüşüm sistemine kazandırılması hedeflenirken, uygulamanın ekonomiye yıllık yaklaşık 30 milyar lira katkı sağlaması bekleniyor. Sistemde ilk etapta yüzde 50 geri kazanım oranına ulaşılması, uygulamanın yaygınlaşmasıyla bu oranın yüzde 80'e çıkarılması amaçlanıyor.